Πειραιώς Σεραφείμ - Απάντηση σε γνωστό υβριστή της Ορθοδόξου πίστεως και πάσης φύσεως προοδευτικούς

Μια απάντηση του Μητροπολίτη Πειραιώς Σεραφείμ για τις δηλώσεις περί σκοταδισμου σχετικά με το θέμα του νεο-αθεϊσμού και την επίθεση που δέχθηκε η προσκύνηση ιερού λειψάνου από μαθητές στη Λάρισα.

Χαίρετε εν Κυρίω πάντοτε. Ο κόσμος, αγαπητοί, αποτελεί το κάλλιστο δημιούργημα της άπειρης αγάπης του Θεού, ώστε και τα πλάσματά Του να γίνουν κοινωνοί της θείας μακαριότητας. Η κτιστή δημιουργία εξήλθε από τα παντοδύναμα χέρια του Δημιουργού «καλή λίαν», όπως λέει στη Γένεση, στο πρώτο κεφάλαιο, στον στίχο 31 ο θεόπτης Μωυσής, για να επιτελέσει τον σκοπό της που είναι η δοξολογία Του. «Οι ουρανοί διηγούνται δόξαν Θεού, ποίησιν δε χειρών αυτού αναγγέλλει το στερέωμα», από τον 18ο ψαλμό του προφήτη Δαυίδ.

Ο άνθρωπος υπήρξε το τελειότερο δημιούργημα του Θεού, πλασμένος «κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσήν Του». Και πάλι, όπως μας το λέει η Γένεση (Κεφ. 1, στ. 26), προικισμένος με χαρίσματα και δυνατότητες ώστε να φτάσει στην κατά χάριν θέωσή του. Δυστυχώς όμως, το τραγικό γεγονός της πτώσεως αποδείχθηκε μοιραίο τόσο για τον ίδιο όσο και για ολόκληρη την κτιστή δημιουργία. Με την πτώση του, ο άνθρωπος συμπαρέσυρε και τον υπόλοιπο κόσμο στη φθορά. Διότι ο άνθρωπος, ως ψυχοσωματική οντότητα που μετέχει του κτιστού και του ακτίστου, είχε επιφορτιστεί με την αποστολή να οδηγήσει μαζί του ολόκληρη τη δημιουργία στη σωτηρία.

Ο Απόστολος Παύλος γράφει ότι «τη γάρ ματαιότητι η κτίσις υπετάγη... πάσα η κτίσις συστενάζει και συνωδίνει άχρι του νυν» (Προς Ρωμαίους 8:20-22), προσμένοντας την ελευθερία της «από της δουλείας της φθοράς εις την ελευθερίαν της δόξης των τέκνων του Θεού». Με την επικράτηση της δουλείας του σατανά, ο κόσμος από κόσμημα και κάλλιστο θείο ποίημα μεταστράφηκε, δυστυχώς, σε πεδίο διάπραξης της αμαρτίας και του κακού. Έτσι, η λέξη «κόσμος» έλαβε και αρνητική σημασία στη βιβλική και εκκλησιαστική μας παράδοση.

Με τον όρο «κόσμος» χαρακτηρίζεται επίσης και η ανθρώπινη κατάσταση ως πτωτικό φαινόμενο. Σύμφωνα με τον Ευαγγελιστή Ιωάννη, «ο κόσμος όλος εν τω πονηρώ κείται» (Α' Ιωάννου 5:19). Ο Χριστός ήρθε στον κόσμο για να μας απολυτρώσει από την αιχμαλωσία του διαβόλου, τη δουλεία της αμαρτίας, τη φθορά και τον θάνατο. Μαζί με το ανθρώπινο γένος, αποκατέστησε και την υπόλοιπη ορατή δημιουργία, ελευθερώνοντάς την και δίνοντάς της την δυνατότητα της εσχατολογικής της προοπτικής.

Ωστόσο, παρότι έχουν περάσει 2025 χρόνια από τότε που ο Κύριος μας απολύτρωσε, ο πτωτικός κόσμος εξακολουθεί να αντιστέκεται. Πολλοί άνθρωποι γίνονται πιθήνια όργανα του «απ' αρχής ανθρωποκτόνου» διαβόλου, ο οποίος μάχεται τον Θεό και μισεί τον άνθρωπο. Αντίθεες δυνάμεις, ιδεολογίες και οργανισμοί στρατεύονται στο καταστροφικό έργο του διαβόλου, εκφράζοντας εχθρότητα προς τη χριστιανική πίστη. Πρωτοπόροι μεταξύ αυτών είναι οι αθεϊστές, οι οποίοι πιστεύουν ότι έχουν αποστολή να «απαλλάξουν» την ανθρωπότητα από τον «όλεθρο» του χριστιανισμού, τρέφοντας την ψευδαίσθηση ότι ενεργούν ως ευεργέτες.

Αφορμή για τη σημερινή παρέμβαση πήρα από ένα πρόσφατο επεισόδιο στη Λάρισα (16-24 Φεβρουαρίου 2026), όπου είχε αφιχθεί από το Άγιον Όρος η Τιμία Χείρα του Μεγάλου Βασιλείου. Η Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Λάρισας κάλεσε με εγκύκλιο τους μαθητές να προσκυνήσουν το ιερό λείψανο, να αισθανθούν την ευωδία του και να εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους για την ορθόδοξη πνευματικότητα. Στην εγκύκλιο τονίστηκε ότι η έλευση του λειψάνου αποτελεί ευκαιρία για μια βιωματική προσέγγιση στην παράδοση της Εκκλησίας μας περί σεβασμού των ιερών λειψάνων.

Αλλά αυτό δεν άρεσε στους αρνητές της πίστεως, οι οποίοι άδραξαν την ευκαιρία να επιτεθούν στην Εκκλησία. Συγκεκριμένος πολιτικός σχηματισμός της Αριστεράς εξέδωσε ανακοίνωση χαρακτηρίζοντας «αδιανόητο για ευρωπαϊκό εκπαιδευτικό σύστημα το 2026» την εμπλοκή των σχολείων σε λατρευτικές πρακτικές. Επίσης, γνωστός επικριτής της Εκκλησίας χαρακτήρισε την εγκύκλιο ως «επέλαση της ηλιθιοκρατίας» για άγρα ψήφων, ζητώντας τον ουσιαστικό χωρισμό Εκκλησίας και Κράτους.

Φαίνεται πως η «δημοκρατία» ορισμένων δεν ανέχεται την ελευθερία άσκησης των θρησκευτικών καθηκόντων. Μια ομάδα αρχαιολατρών εξέδωσε επίσης σφοδρή ανακοίνωση, κάνοντας λόγο για «χριστιανούς πτωματολάτρες» και ζητώντας πειθαρχική και ποινική δίωξη του Διευθυντή Εκπαίδευσης. Ζήτησαν μάλιστα την αφαίρεση από την προμετωπίδα του Συντάγματος της επίκλησης στην Αγία Τριάδα. Είναι άξιο απορίας πώς τολμούν ελάχιστοι λάτρεις ανύπαρκτων θεών να ζητούν από εκατομμύρια Ορθοδόξους να απαρνηθούν τον Θεό.

Στις αλλοπρόσαλλες αυτές αντιδράσεις δόθηκαν κόσμιες απαντήσεις. Ο Μητροπολίτης Λαρίσης κ. Ιερώνυμος παρατήρησε ότι χρησιμοποιείται μια ξεπερασμένη επιχειρηματολογία του 19ου αιώνα και απόρησε: «Τόσος τρόμος από ένα λείψανο 17 αιώνες μετά τον θάνατο του Αγίου;». Η Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων υπενθύμισε ότι το Σύνταγμα (Άρθρο 16, παρ. 2) ορίζει ως σκοπό της παιδείας την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης, η οποία, σύμφωνα με το ΣτΕ, είναι η ορθόδοξη χριστιανική συνείδηση.

Κανείς δεν δικαιούται να παρεμποδίζει την καλλιέργεια της θρησκευτικής συνείδησης, η οποία εμπλουτίζεται και με βιωματικές εμπειρίες, όπως η προσκύνηση λειψάνων. Ακόμη και αν κάποιος είναι ιδεολογικά αντίθετος, οφείλει να σέβεται το δικαίωμα των άλλων στη διαφορετικότητα. Ο πιστός λαός, στη συντριπτική του πλειονότητα, δεν επηρεάζεται από τέτοιες παραφωνίες. Οι πιστοί δεν είναι «ειδωλολάτρες» ή «πτωματολάτρες»· προσκυνούν τις άκτιστες ενέργειες του Θεού που ενεργούν μέσω των λειψάνων.

Η τιμή προς τις εικόνες «διαβαίνει στο πρωτότυπο», κατά την Ζ' Οικουμενική Σύνοδο. Τα ιερά λείψανα είναι «τιμιότερα λίθων πολυτελών». Οι Άγιοι είναι μέλη του Σώματος του Χριστού, Χριστοφόροι και Θεοφόροι. Φανερή απόδειξη είναι τα άφθαρτα λείψανα που υπερβαίνουν τη φυσική φθορά, ευωδιάζουν και θαυματουργούν χωρίς καμία ανθρώπινη επέμβαση.

Η ελευθερία της θρησκευτικής συνείδησης είναι θεμελιώδες δικαίωμα. Παραβιάσεις του παρατηρούνται σε απολυταρχικά καθεστώτα. Είναι παράδοξο που ορισμένοι «προοδευτικοί» αμφισβητούν το δικαίωμά μας να θρησκεύουμε, χαρακτηρίζοντάς μας «σκοταδιστές». Κάτι ανάλογο συνέβαινε στα αθεϊστικά μαρξιστικά καθεστώτα. Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτές οι επιθέσεις στρέφονται σχεδόν αποκλειστικά κατά της Ορθοδοξίας. Ας τολμήσουν να ασκήσουν παρόμοια κριτική στο Ισλάμ ή σε άλλες ομάδες.

Παρά τις επιθέσεις, ο λαός μας παραμένει σταθερός. Η Ορθοδοξία για τον Έλληνα δεν είναι απλώς πεποιθήσεις, αλλά τρόπος ζωής. Η Εκκλησία υπήρξε διαχρονικά τροφός του Γένους. Η παιδεία δεν μπορεί να αποκοπεί από τη βιωματική προσέγγιση του Θεού. Η ελληνική κοινωνία επιθυμεί στο κέντρο της τρία σημεία: την Εκκλησία, το Δημαρχείο και το Σχολείο. Αυτός είναι ο «κοινοτισμός» που διέσωσε την ταυτότητά μας στην Τουρκοκρατία.

Οι νεο-αθεϊστές «ματαιοκοπιούν». Θα ήθελα να προκαλέσω όποιον αμφιβάλλει να αναζητήσει το όνομα «Αλέξανδρος Σβυρ» για να δει ένα άφθαρτο σκήνωμα 500 ετών. Ή να επισκεφθεί τον Άγιο Σπυρίδωνα, τον Άγιο Γεράσιμο, τον Άγιο Ιωάννη τον Ρώσο. Προσωπικά, ως Γραμματέας της Ιεράς Συνόδου, έζησα την εξωκόσμια ευωδία του λειψάνου του Μεγάλου Βασιλείου που φυλάσσεται εκεί.

Τέλος, ο «χωρισμός Εκκλησίας και Κράτους» έχει ήδη επισυμβεί με το Σύνταγμα του 1975. Η Πολιτεία νομοθετεί συχνά αντίθετα προς το δόγμα της Εκκλησίας (πολιτικός γάμος, καύση νεκρών κ.λπ.). Αυτό που επιδιώκουν όσοι φωνάζουν είναι ο χωρισμός Εκκλησίας και Έθνους. Αλλά το έθνος, κατά τον Ηρόδοτο, έχει τέσσερα στοιχεία: ομόγλωσσον, ομότροπον, ομόφυλον και ομόθρησκον. Χωρίς θρησκευτική ταυτότητα, δεν υπάρχει έθνος.

Ζητούν να υποβιβαστεί η Εκκλησία σε απλό σωματείο ιδιωτικού δικαίου. Αλλά τι θα γίνει τότε με τις μουσουλμανικές μουφτείες ή τις εβραϊκές κοινότητες που είναι ΝΠΔΔ; Όλα αυτά που ακούγονται είναι «πομφόλυγες» για εντυπωσιασμό. Εύχομαι να κατανοήσουμε την αλήθεια και να πορευόμαστε με το φως της. Ο Θεός να ευλογεί και να αγιάζει όλους.